Goed kunnen zien en goed kunnen horen, zijn belangrijke voorwaarden om goed te kunnen leren.
Bij lang niet alle kinderen is dit vanzelfsprekend. Zij ondervinden problemen bij het (leren) lezen of rekenen en spelling doordat hun ogen en/of oren niet optimaal functioneren.
Bij bv een schoolarts worden de ogen wel gecontroleerd. Maar dit wordt vaak gedaan door een test op afstand te lezen. Kinderen werken op school vooral met werkjes dichtbij. Als de ogen nog niet optimaal samenwerken of nog niet voldoende naar binnen kunnen draaien geeft dit een probleem met werkjes dichtbij, dus ook bij lezen en schrijven. Dit is een probleem dat vaak niet bij een schoolarts/oogarts begrepen en onderkend wordt.
De ogen
Het goed kunnen verwerken van visuele prikkels is een belangrijke voorwaarde om goed te kunnen leren.
Een belangrijk deel van de informatie die een kind zich eigen moet maken komt via de ogen binnen. Bij een deel van de kinderen komt die informatie niet goed binnen. Dit kan zijn doordat het kind zijn oogspieren nog niet voldoende heeft ontwikkeld, hierdoor is het bv moeilijk om goed met de ogen langs een regel te lezen. Het kan ook zijn dat het kind zijn ogen nog niet voldoende naar binnen kan draaien. Dit is vooral nodig bij werkjes dichtbij. Als een kind hier problemen mee heeft, dan zal het werkjes die dichtbij plaatsvinden mijden. Zoals; lezen, tekenen, knutselen, puzzelen of met lego spelen.
Bij sommige kinderen werken de ogen nog niet voldoende samen.
Het gevolg daarvan kan zijn dat het kind last heeft van één of meer van onderstaande problemen:
- het kind is traag met werkjes en lezen
- is onhandig, struikelt vaak, loop tegen dingen op
- komt erg moe uit school
- heeft vaak last van hoofdpijn of zelfs buikpijn
- maakt fouten met overschrijven
- komt moeizaam tot lezen
- heeft een onleesbaar handschrift
- is onrustig en/of druk
- kijkt vaak op van werkjes, wat de leerkracht als concentratieprobleem ziet
- heeft last van tranende, prikkende ogen, of wrijft regelmatig in de ogen
- angst voor klimmen, ballen, en springen
Ik ben opgeleid om visuele testen bij kinderen af te nemen. Indien nodig verwijs ik door naar een functioneel optometrist.
De oren
Waarschijnlijk is uw kind niet doof, anders was dit al eerder opgemerkt.
Maar tussen doof zijn en goed kunnen horen zit een grijs gebied.
Sommige kinderen horen wel goed, maar verwerken wat zij horen later. Hierdoor gaan instructies in de klas aan hun voorbij, omdat zij nog bezig waren om het eerste deel van de instructie te verwerken.
Deze kinderen vragen vaak om herhaling van de vraag, of lijken oost-indisch doof.
Voor andere kinderen is het weer lastig om de juiste informatie te filteren uit alle geluiden die om hen heen te horen zijn. Zij hebben moeite om de geluiden die niet relevant voor hen zijn, naar de achtergrond te drukken. Daardoor is het geluid voor hen één grote warboel. Het kost hen ontzettend veel energie om de juiste informatie eruit te halen, en hun concentratie gaat vaak omlaag.
Stelt u zich eens een druk treinstation voor met alle geluiden die daar zijn. Dan hoort u de speaker een mededeling geven over de trein die u wilt nemen. U moet er echt heel veel moeite voor doen om deze boodschap goed te verstaan. Sommige kinderen moeten deze moeite de hele dag leveren. Dat is ontzettend vermoeiend.
Een kind wat onvoldoende geluiden kan filteren, kan om zichzelf te beschermen afwijkend gedrag vertonen. Bijvoorbeeld de handen op de oren houden bij een overvloed aan (harde) geluiden. Ook kan een kind emotionele uitbarstingen krijgen door dit onvermogen. Het kan zich terug gaan trekken als het in de omgeving te druk wordt, bv bij visite of in de klas op school.
Deze verwerkingsproblemen kunnen meerdere oorzaken hebben. Het kind kan vaak ziek zijn geweest en veelvuldig ooronstekingen hebben gehad, er kan geboorteproblematiek meespelen, het kan erfelijk zijn, maar soms is er niet een directe reden te vinden.
Een goede aanvulling op de BSM-de Jong therapie bij auditieve verwerkingsproblemen is de Johansen Soundtherapy.